Massa
Dichtheid.
Dichtheid, densiteit, soortelijk gewicht zijn verschillende termen die aanduiden hoeveel 1 m³ van een vloeistof weegt. Dit wordt aangeduid in m³/kg. Vermits 1 m³ = 1000 liter water kun je dit ook noteren als kg/1000 liter.
- De dichtheid van water bedraagt 1000kg/m³.m.a.w. 1m³ water weegt 1000 kg en bevat 1000 liter water.
- De dichtheid van propaan bij 15°Celcius bedraagt 510 kg/m³ m.a.w. 1 m³ vloeibaar propaangas weegt 510 kg en stemt overeen met 1000 liter vloeibaar propaan.
Waarom afleverhoeveelheden bij 15°Celcius?
Petroleumproducten worden aangekocht per ton. Wanneer men het product opwarmt en verkoopt per liter kun je door het product op te warmen extra liters leveren. Dit is nooit mogelijk geweest voor propaan, maar werd veelvuldig toegepast voor bevoorbeeld gasolie verwarming. Om hier paal en perk aan te stellen heeft de overheid de zogenaamde temperatuurscompensatie ingevoerd. Onafhankelijk van de temperatuur van de vloeistof wordt het aantal liters via het meettoestel berekend alsof de temperatuur van de vloeistof gelijk is aan 15°Celscius.
Op onze afleveringsbon staat duidelijk vermeld " Volume bij 15°C ". Deze vermelding kun je ook lezen aan de benzine en dieselpompen. Of het nu -10°C of +30°C wanneer we 1000 liter leveren herberekend naar 15°C dan ontvangt u altijd 510 kg propaan. De dichtheid van propaan bij 15°C is immers 510 kg/m³.
De vloeistofmeter op onze vrachtwagen worden verplicht jaarlijks geijkt en verzegeld.
Dichtheid van propaan.
In uw gastank is propaan opgeslagen in vloeibare vorm. Door natuurlijke verdamping verbruikt u het in gasvorm. Propaan blijft vloeibaar tot -40°C. Pas bij lagere temperatuur wordt het een vaste stof zoals water ijs wordt bij 0°C.
De dichtheid van propaan als vloestof varieert sterk in functie van de temperatuur.
- bij -10°C: 545 kg/m³ 510 kg vloeibaar propaan neemt een volume in van 510kg/545 kg/m³ = 0.930 m³ = 930 liter
- bij 0°C: 531 kg/m³ 510 kg vloeibaar propaan neemt een volume in van 510kg/531 kg/m³ = 0.960 m³ = 960 liter
- bij +15°C: 510 kg/m³ 510 kg vloeibaar propaan neemt een volume in van 510kg/510 kg/m³ = 1.000 m³ = 1000 liter
- bij +25°C: 495 kg/m³ 510 kg vloeibaar propaan neemt een volume in van 510kg/495kg/m³ = 1.030 m³ = 1030 liter
- bij +35°C: 479 kg/m³ 510 kg vloeibaar propaan neemt een volume in van 510kg/479kg/m³ = 1.060 m³ = 1060 liter
Variatie van de inhoudsmeter op uw propaantank.
Stel u beschikt over een propaantank met een inhoud van 1200 liter waterinhoud of 1,200 m³.
Wij leveren 1000 liter temperatuurgecompenseerd naar 15°C dan leveren wij u 510 kg propaan.
- Als de omgevingstemeratuur 0°C bedraagt dan is het volume ingenomen door de vloeistof 0,960 m³ = 960 liter.
Uw inhoudsmeter zal dan ongeveer 0,960 m³/1,200 m³ = 0,80 of 80% aanduiden. - Als de omgevingstemeratuur 15°C bedraagt dan is het volume ingenomen door de vloeistof 1,000 m³ = 1000 liter.
Uw inhoudsmeter zal dan ongeveer 1,000 m³/1,200 m³ = 0,83 of 83% aanduiden. - Als de omgevingstemeratuur 25°C bedraagt dan is het volume ingenomen door de vloeistof 1,030 m³ = 1030 liter.
Uw inhoudsmeter zal dan ongeveer 1,030 m³/1,200 m³ = 0,86 of 86% aanduiden.
Besluit
Als wij u propaan leveren gedurende de dag en is het buiten 20°C en u gaat de volgende morgen voor dag en dauw kijken naar uw inhoudsmeter van uw propaantank dan zal deze 2 tot 3% minder aanduiden zelfs al hebt u niets verbruikt, maar uw tank bevat nog steeds 510 kg propaan als we 1000 liter hebben geleverd.